2部 大きな数

前の節では、99までの数を「一の位、十の位」の順で読みました。 この節では、100以上の数を扱います。

基本の考え方は同じです。 小さい桁から大きい桁へ進み、必要に応じて -a- -a- で足していきます。

100、1,000、10,000

100以上では、まとまった桁を表す語が使われます。 100、1,000、10,000には、それ自体を読む形と、ほかの数と組み合わせるときに使いやすい単位形があります。

その数を読む形 単位としての形 単位の発音
100 bnonto-bnonto bnonto-bnonto ttkotn ttkotn /t͡ʃuʔn/
1,000 bnonto-ttkotn bnonto-ttkotn kuepuatuee kuepuatuee /kepɑˈri/
10,000 bnonto-kuepuatuee bnonto-kuepuatuee apuaknetto apuaknetto /ɑpɑˌɳeˈsu/

ここには、1部で見た規則が現れています。ある桁の係数が1のときは、その桁の単位名をそのまま置かず、ひとつ下の単位に bnonto bnonto を掛けます。単位名を使うのは、係数が2以上になったときです。 たとえば、単に100と言うときは bnonto-bnonto bnonto-bnonto (10個の10) と言い、ttkotn ttkotn は使いません。 200になって初めて「2個の100」として nueenn-ttkotn nueenn-ttkotn を使います。 1,000と2,000、10,000と20,000の関係も同じです。

100以上の作り方

それぞれの桁の値を、小さい桁から順に並べます。 間に値がない桁は読みません。

  • 200: nueenn-ttkotn nueenn-ttkotn (2個の100)
  • 1,000: bnonto-ttkotn bnonto-ttkotn (10個の100)
  • 20,000: nueenn-apuaknetto nueenn-apuaknetto (2個の10,000)

代表例

256は「6 と 5個の10 と 2個の100」という順で表します。

nat'a'ttoo-bnont'a-nueenn-ttkotn nat'a'ttoo-bnont'a-nueenn-ttkotn nato-a-ettoo-bnonto-a-nueenn-ttkotn 256
/jɑtɑˈso.mũtɑ.nœ̃n.t͡ʃuʔn/
6 と 5個の10 と 2個の100

1024は「4 と 2個の10 と 10個の100」と考えます。 10個の100は bnonto-ttkotn bnonto-ttkotn で、これは1,000を表します。

pueut'a-nueenn-bnont'a-bnonto-ttkotn pueut'a-nueenn-bnont'a-bnonto-ttkotn pueuto-a-nueenn-bnonto-a-bnonto-ttkotn 1024
/ˈpeːtɑ.nœ̃n.mũtɑ.ˈmũtu.t͡ʃuʔn/
4 と 2個の10 と 10個の100

次の節で説明する数字変換ツールの初期値である 1,048,576 も、同じ考え方で分解できます。

nat'a-buonen-bnont'a'ttoo-ttkotn'a-noebuen-kuepuatu'a-pueut'apuaknett'a-bnonto-bnont'apuaknetto nat'a-buonen-bnont'a'ttoo-ttkotn'a-noebuen-kuepuatu'a-pueut'apuaknett'a-bnonto-bnont'apuaknetto nato-a-buonen-bnonto-a-ettoo-ttkotn-a-noebuen-kuepuatuee-a-pueuto-apuaknetto-a-bnonto-bnonto-apuaknetto 1,048,576
6 と 7個の10 と 5個の100 と 8個の1,000 と 4個の10,000 と 100個の10,000

10,000より大きな数

10,000をこえる数でも、係数が1の桁は単位名を裸で置かず、ひとつ下の単位に bnonto bnonto を掛けます。 たとえば100,000は「10個の10,000」で bnont'apuaknetto bnont'apuaknetto (縮約前: bnonto-apuaknetto) です。 大きな数を読むときにも、母音で終わる語と母音で始まる語が繋がれば縮約が起こります。

10,000をさらに何度も掛けた数では、apuaknetto apuaknetto を並べて表します。 2乗までは apuaknetto-apuaknetto apuaknetto-apuaknetto のように並べ、3乗以上になると、指数の数を -e- -e- で後ろにつなぎます。 たとえば 2,000,000,000,000 (10,000の3乗の2倍) は nueenn-apuaknett'e'ntn nueenn-apuaknett'e'ntn (縮約前: nueenn-apuaknetto-e-antn) です。 -e- -e--a- -a- と同じように、前後の音によって縮約します。

読み 考え方
100,000 bnont'apuaknetto bnont'apuaknetto
縮約前: bnonto-apuaknetto
10個の10,000
1,000,000 bnonto-bnont'apuaknetto bnonto-bnont'apuaknetto
縮約前: bnonto-bnonto-apuaknetto
100個の10,000
10,000,000 bnonto-ttkotn-apuaknetto bnonto-ttkotn-apuaknetto 1,000個の10,000
100,000,000 bnonto-kuepuatu'apuaknetto bnonto-kuepuatu'apuaknetto
縮約前: bnonto-kuepuatuee-apuaknetto
10個の1,000個の10,000
200,000,000 nueenn-apuaknett'apuaknetto nueenn-apuaknett'apuaknetto
縮約前: nueenn-apuaknetto-apuaknetto
2個の10,000の2乗
1,000,000,000 bnont'apuaknett'apuaknetto bnont'apuaknett'apuaknetto
縮約前: bnonto-apuaknetto-apuaknetto
10個の10,000の2乗
10,000,000,000 bnonto-bnont'apuaknett'apuaknetto bnonto-bnont'apuaknett'apuaknetto
縮約前: bnonto-bnonto-apuaknetto-apuaknetto
100個の10,000の2乗
1,000,000,000,000 bnonto-kuepuatu'apuaknett'apuaknetto bnonto-kuepuatu'apuaknett'apuaknetto
縮約前: bnonto-kuepuatuee-apuaknetto-apuaknetto
10個の1,000個の10,000の2乗
2,000,000,000,000 nueenn-apuaknett'e'ntn nueenn-apuaknett'e'ntn
縮約前: nueenn-apuaknetto-e-antn
2個の10,000の3乗
10,000,000,000,000 bnont'apuaknett'e'ntn bnont'apuaknett'e'ntn
縮約前: bnonto-apuaknetto-e-antn
10個の10,000の3乗

本節のポイント

  • ある桁の係数が1のときは、その桁の単位名をそのまま置かず、ひとつ下の単位に bnonto bnonto を掛けます。単位名を使うのは、係数が2以上になったときです。
  • apuaknetto apuaknetto は2乗まで並べて表し、3乗以上は -e- -e- で指数の数をつなぎます。
  • 母音どうしが並ぶ境目では、複合語の内部や -e- -e- の前後でも縮約が起こります。

数字を入力して読み方を試したい場合は、付録の 数字変換ツール を使えます。

練習

  1. 次の数をサウォネで読みなさい。

    1. 100
    2. 305
    3. 4,020
    4. 100,000,000
    5. 200,000,000
  2. 次のサウォネの数詞が表す数を書きなさい。

    1. nueenn-ttkotn nueenn-ttkotn
    2. pueut'a'ntn-ttkotn pueut'a'ntn-ttkotn
    3. bnont'apuaknett'apuaknetto bnont'apuaknett'apuaknetto
解答例
  • 1.a: bnonto-bnonto bnonto-bnonto
  • 1.b: ett'a'ntn-ttkotn ett'a'ntn-ttkotn (縮約前: ettoo-a-antn-ttkotn)
  • 1.c: nueenn-bnont'a-pueuto-kuepuatuee nueenn-bnont'a-pueuto-kuepuatuee (縮約前: nueenn-bnonto-a-pueuto-kuepuatuee)
  • 1.d: bnonto-kuepuatu'apuaknetto bnonto-kuepuatu'apuaknetto (縮約前: bnonto-kuepuatuee-apuaknetto)
  • 1.e: nueenn-apuaknett'apuaknetto nueenn-apuaknett'apuaknetto (縮約前: nueenn-apuaknetto-apuaknetto)
  • 2.a: 200 200
  • 2.b: 304 304
  • 2.c: 1000000000 1,000,000,000